Cách phòng tránh các bệnh xã hội trong “thác loạn”

“Bệnh xã hội” là cách gọi phổ biến để chỉ một số bệnh lây truyền qua đường tình dục như HIV, lậu, giang mai, Chlamydia, HPV hay herpes sinh dục. Trong những cuộc quan hệ “thác loạn” có nhiều người tham gia, nguy cơ phơi nhiễm có thể tăng nếu thay đổi nhiều bạn tình, không sử dụng bao cao su đúng cách, dùng chung đồ chơi tình dục hoặc quan hệ khi đang chịu ảnh hưởng của rượu bia và chất kích thích.

Điều quan trọng cần hiểu là quan hệ nhiều người không đồng nghĩa chắc chắn sẽ mắc bệnh. Nguy cơ thực tế phụ thuộc vào từng hành vi, tình trạng sức khỏe của những người tham gia và việc các biện pháp phòng ngừa có được duy trì xuyên suốt hay không. Chuẩn bị kỹ từ trước sẽ giúp giảm đáng kể những tình huống mất kiểm soát trong quá trình quan hệ.

Vì sao “thác loạn” làm tăng nguy cơ mắc bệnh xã hội?

Khi số người tham gia và số lần tiếp xúc tình dục tăng, số cơ hội tiếp xúc với người đang mang tác nhân gây bệnh cũng có thể tăng theo. Đặc biệt, nhiều STI không gây triệu chứng rõ ràng nên không thể đánh giá mức độ an toàn chỉ bằng quan sát bên ngoài.

Quan hệ với nhiều bạn tình

Mỗi người đều có lịch sử quan hệ và tình trạng sức khỏe tình dục khác nhau. Khi một cuộc thác loạn có nhiều người tham gia, mạng lưới tiếp xúc trở nên phức tạp hơn.

Nếu một người đang mắc lậu, Chlamydia, HIV hoặc một STI khác mà chưa biết, tác nhân gây bệnh có thể tiếp tục truyền sang những người khác nếu không có biện pháp bảo vệ.

Nguy cơ còn cao hơn khi thay đổi bạn tình liên tục nhưng vẫn sử dụng cùng một chiếc bao hoặc cùng một dụng cụ.

Không sử dụng bao cao su đúng cách

Bao cao su có khả năng giảm đáng kể nguy cơ lây HIV và nhiều STI qua dịch cơ thể khi được sử dụng đúng cách.

Tuy nhiên, hiệu quả bảo vệ có thể giảm nếu đeo quá muộn, tháo quá sớm, dùng sai kích thước, sử dụng lại bao đã dùng hoặc không thay bao khi chuyển sang người khác.

Ngoài ra, bao cao su không che phủ toàn bộ vùng sinh dục nên vẫn không thể phòng tuyệt đối những bệnh có thể lây qua tiếp xúc da như HPV, herpes hoặc tổn thương giang mai nằm ngoài khu vực được bao phủ.

Dùng chung đồ chơi tình dục

Đồ chơi tình dục có thể tiếp xúc trực tiếp với dịch âm đạo, tinh dịch, máu hoặc niêm mạc. Nếu sản phẩm vừa được sử dụng cho một người rồi chuyển ngay sang người khác, dịch cơ thể còn bám trên bề mặt có thể trở thành nguồn truyền tác nhân gây bệnh.

Rủi ro càng tăng nếu bề mặt sản phẩm bị nứt, rách hoặc có những khe khó vệ sinh.

Cách an toàn hơn là sử dụng riêng từng sản phẩm cho từng người hoặc dùng một lớp bao mới trên sản phẩm mỗi lần đổi người sử dụng.

Ma túy làm giảm khả năng kiểm soát

Ma túy, rượu bia và một số chất kích thích có thể làm giảm khả năng phán đoán, khiến người sử dụng dễ bỏ qua các nguyên tắc đã thống nhất từ trước.

Trong trạng thái mất kiểm soát, một người có thể quên thay bao cao su, tiếp tục quan hệ khi cơ thể đã đau hoặc dùng chung dụng cụ mà không vệ sinh.

Chất kích thích cũng có thể làm giảm cảm giác đau trong một khoảng thời gian, khiến quan hệ kéo dài hoặc mạnh hơn mức cơ thể chịu được, từ đó làm tăng nguy cơ tổn thương niêm mạc.

Sử dụng bao cao su để phòng bệnh thế nào?

Dùng bao cao su đúng cách là một trong những biện pháp quan trọng nhất để hạn chế nguy cơ lây nhiều bệnh qua đường tình dục.

Dùng bao cao su ngay từ đầu

Bao cao su nên được sử dụng ngay từ khi bắt đầu có tiếp xúc tình dục có nguy cơ chứ không phải chỉ đeo trước khi xuất tinh.

Trước khi sử dụng, cần kiểm tra hạn dùng, tình trạng bao bì và tránh dùng sản phẩm có dấu hiệu rách, thủng hoặc biến dạng.

Nếu đeo nhầm chiều sau khi đã tiếp xúc với dịch cơ thể, nên bỏ chiếc đó và sử dụng một chiếc mới thay vì lật lại để tiếp tục dùng.

Thay bao cao su khi đổi bạn tình

Mỗi người cần sử dụng một chiếc bao cao su mới.

Không nên dùng nguyên một chiếc từ người này sang người khác vì dịch cơ thể của người trước có thể được đưa trực tiếp sang người tiếp theo.

Trong cuộc quan hệ có nhiều người tham gia, tốt nhất nên chuẩn bị dư số lượng bao cần thiết để tránh tình trạng hết bao giữa chừng.

Thay bao khi chuyển vị trí quan hệ

Nếu chuyển từ hậu môn sang âm đạo, cần tháo bao cũ và sử dụng bao mới.

Việc này giúp hạn chế đưa vi khuẩn từ trực tràng sang âm đạo, từ đó giảm nguy cơ viêm nhiễm.

Tương tự, nếu bao bị rách, tuột hoặc đã sử dụng trong thời gian dài và không còn đảm bảo, nên thay ngay bằng một chiếc mới.

Kết hợp gel bôi trơn giảm ma sát

Gel bôi trơn giúp giảm ma sát, đặc biệt hữu ích khi quan hệ kéo dài hoặc quan hệ hậu môn.

Ma sát quá lớn có thể làm niêm mạc bị trầy xước, đồng thời làm tăng nguy cơ bao cao su bị rách. Vì vậy, sử dụng đủ lượng gel là một phần quan trọng trong việc giảm rủi ro.

Nếu đang quan hệ mà xuất hiện đau nhiều hoặc chảy máu, không nên chỉ thêm gel rồi tiếp tục. Khi cơ thể đã có dấu hiệu tổn thương, nên dừng lại và kiểm tra tình trạng trước.

Sử dụng đồ chơi tình dục thế nào an toàn?

Trong quan hệ nhiều người, nguyên tắc vệ sinh đồ chơi tình dục cần được chú ý kỹ hơn vì sản phẩm có thể trở thành vật trung gian mang dịch cơ thể.

Không dùng chung khi chưa vệ sinh

Không nên chuyển sản phẩm trực tiếp từ người này sang người khác khi chưa làm sạch.

Nếu có thể, mỗi người nên dùng một sản phẩm riêng. Đây là cách đơn giản nhất để hạn chế việc trao đổi dịch tiết qua bề mặt dụng cụ.

Sản phẩm đã bị nứt, rách, bong lớp phủ hoặc khó làm sạch cũng không nên tiếp tục sử dụng chung.

Dùng bao cao su bọc đồ chơi

Với những sản phẩm có hình dạng phù hợp, có thể sử dụng bao cao su bọc bên ngoài phần tiếp xúc với cơ thể.

Lớp bao tạo thêm một hàng rào giữa bề mặt sản phẩm và dịch cơ thể, đặc biệt hữu ích khi món đồ được sử dụng giữa nhiều người.

Tuy nhiên, việc bọc bao không có nghĩa có thể bỏ qua bước vệ sinh sản phẩm sau khi dùng.

Thay bao khi chuyển người sử dụng

Mỗi khi chuyển đồ chơi tình dục sang một người khác, cần tháo bao cũ và thay bằng bao mới.

Không nên giữ nguyên lớp bao đang có rồi tiếp tục sử dụng cho người tiếp theo.

Nguyên tắc này cũng áp dụng khi chuyển dụng cụ từ hậu môn sang âm đạo, ngay cả khi vẫn cùng một người sử dụng.

Làm sạch đúng cách sau khi dùng

Sau khi sử dụng, cần vệ sinh sản phẩm theo hướng dẫn phù hợp với vật liệu và thiết kế của từng loại.

Không phải sản phẩm điện tử nào cũng có thể ngâm hoàn toàn trong nước. Vì vậy, nên kiểm tra khả năng chống nước trước khi vệ sinh.

Sau khi làm sạch, để khô hoàn toàn rồi mới bảo quản. Không cất sản phẩm khi còn ẩm hoặc còn dịch bám trên bề mặt.

Những biện pháp phòng bệnh quan trọng khác

Ngoài bao cao su và vệ sinh dụng cụ, còn nhiều biện pháp khác giúp giảm nguy cơ mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Xét nghiệm STI định kỳ

Nhiều STI không gây triệu chứng trong thời gian dài. Một người có thể cảm thấy hoàn toàn khỏe mạnh nhưng vẫn đang mang tác nhân gây bệnh.

Người có nhiều bạn tình hoặc thường xuyên có quan hệ nguy cơ nên trao đổi với cơ sở y tế để xây dựng lịch xét nghiệm phù hợp.

Tùy hình thức quan hệ, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm máu, nước tiểu hoặc lấy mẫu ở cơ quan sinh dục, họng hay trực tràng.

Tiêm vaccine HPV và viêm gan B

HPV và viêm gan B đều có vaccine phòng ngừa.

Vaccine HPV giúp phòng nhiều chủng HPV liên quan đến mụn cóc sinh dục và một số loại ung thư. Vaccine viêm gan B giúp giảm nguy cơ mắc viêm gan B, một bệnh có thể lây qua máu và quan hệ tình dục.

Người chưa biết tình trạng tiêm chủng của mình có thể trao đổi với cơ sở y tế để được tư vấn phù hợp.

Tìm hiểu PrEP để phòng HIV

PrEP là biện pháp dự phòng HIV trước phơi nhiễm dành cho những người có nguy cơ tiếp xúc HIV thường xuyên.

Khi sử dụng đúng theo hướng dẫn y tế, PrEP có thể làm giảm đáng kể nguy cơ nhiễm HIV qua đường tình dục.

PrEP không phòng được các bệnh như lậu, giang mai, Chlamydia hay HPV, vì vậy vẫn cần kết hợp với bao cao su và các biện pháp phòng ngừa khác.

Dùng PEP sớm sau phơi nhiễm HIV

PEP là thuốc dự phòng sau phơi nhiễm HIV.

Nếu vừa xảy ra tình huống như quan hệ không bảo vệ, bao cao su rách, tiếp xúc với máu hoặc tình huống khác có nguy cơ HIV, cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt.

PEP phải được bắt đầu trong vòng 72 giờ sau phơi nhiễm và hiệu quả cao hơn khi được dùng càng sớm.

Không nên chờ xuất hiện triệu chứng hoặc đợi đến ngày xét nghiệm mới hỏi về PEP.

Những câu hỏi thường gặp

 

Dùng bao cao su có phòng hết bệnh xã hội không?

Không.

Bao cao su giúp giảm đáng kể nguy cơ lây HIV, lậu, Chlamydia và nhiều STI khác nhưng không thể bảo vệ tuyệt đối khỏi tất cả bệnh.

HPV, herpes hoặc giang mai vẫn có thể lây qua những vùng da và niêm mạc không được bao cao su che phủ.

Do đó, nên kết hợp bao cao su với xét nghiệm định kỳ, vaccine và những biện pháp phòng ngừa khác.

Quan hệ nhiều người có dễ nhiễm HIV không?

Quan hệ nhiều người không đồng nghĩa chắc chắn sẽ nhiễm HIV. Tuy nhiên, khi số bạn tình và số lần phơi nhiễm tăng, khả năng tiếp xúc với một người đang mang HIV nhưng chưa biết tình trạng của mình cũng có thể tăng.

Nguy cơ đặc biệt cao hơn nếu quan hệ hậu môn hoặc âm đạo không bảo vệ, bao bị rách, có chảy máu hoặc có nhiều lần thay đổi bạn tình mà không thay bao.

Dùng chung đồ chơi tình dục có lây bệnh không?

Có khả năng.

Nếu đồ chơi tình dục còn dính máu hoặc dịch cơ thể và được chuyển sang người khác, một số tác nhân gây bệnh có thể được truyền theo.

Để giảm rủi ro, nên sử dụng riêng sản phẩm, vệ sinh đúng cách và thay bao mới bọc bên ngoài mỗi khi đổi người sử dụng.

Sau phơi nhiễm HIV bao lâu cần dùng PEP?

PEP cần được bắt đầu càng sớm càng tốt và không muộn hơn 72 giờ sau phơi nhiễm.

Không nên đợi đủ 72 giờ mới đi khám. Nếu sự việc vừa xảy ra, nên liên hệ cơ sở y tế ngay để được đánh giá có cần sử dụng PEP hay không.

Sau đó, người có nguy cơ vẫn cần thực hiện xét nghiệm HIV và các STI khác theo lịch được hướng dẫn.

Kết luận

Phòng tránh các bệnh xã hội trong những cuộc quan hệ “thác loạn” đòi hỏi nhiều biện pháp được thực hiện đồng thời. Quan trọng nhất là sử dụng bao cao su đúng cách, thay bao khi đổi bạn tình hoặc chuyển vị trí quan hệ, sử dụng đủ gel bôi trơn và không chia sẻ đồ chơi tình dục khi chưa vệ sinh hoặc thay lớp bảo vệ mới.

Bên cạnh đó, xét nghiệm STI định kỳ, tiêm vaccine HPV và viêm gan B, tìm hiểu PrEP nếu thường xuyên có nguy cơ HIV và tiếp cận PEP sớm sau phơi nhiễm đều là những biện pháp quan trọng. Việc giữ tỉnh táo, tránh ma túy và các chất khiến khả năng kiểm soát suy giảm cũng giúp hạn chế nhiều hành vi nguy cơ ngay từ đầu.

Nếu cần lựa chọn các sản phẩm hỗ trợ như bao cao su, gel bôi trơn hoặc sản phẩm vệ sinh và bảo vệ khi quan hệ, hãy ghé Shop Bao cao su Hải Phòng – baocaosuhaiphong.vn.