Người bị viêm gan B quan hệ thế nào để giảm nguy cơ lây nhiễm?

Người bị viêm gan B vẫn có thể duy trì đời sống tình dục, nhưng cần chủ động giảm nguy cơ truyền virus HBV sang bạn tình. Viêm gan B có thể lây qua máu, tinh dịch, dịch âm đạo và một số dịch cơ thể khác, đặc biệt khi bạn tình chưa có miễn dịch.

Những biện pháp quan trọng gồm sử dụng bao cao su đúng cách, tiêm vaccine viêm gan B cho bạn tình chưa có miễn dịch, tránh tiếp xúc với máu và theo dõi bệnh định kỳ. CDC cũng khuyến nghị bạn tình chưa miễn dịch của người mắc viêm gan B sử dụng bao cao su cho tới khi đã được tiêm vaccine và xác nhận có miễn dịch.

Viêm gan B có thể lây qua quan hệ tình dục không?

Có. Viêm gan B là một trong những bệnh có khả năng lây qua hoạt động tình dục.

Virus có thể hiện diện trong máu và dịch cơ thể

Virus viêm gan B có thể hiện diện trong:

• máu
• tinh dịch
• dịch âm đạo
• một số dịch cơ thể khác

Khi những dịch này từ người nhiễm HBV tiếp xúc với cơ thể của người chưa có miễn dịch, virus có thể lây truyền. WHO xác nhận viêm gan B có thể lây qua tiếp xúc với máu hoặc các dịch cơ thể trong quan hệ tình dục với người nhiễm bệnh.

Quan hệ không bảo vệ làm tăng nguy cơ lây nhiễm

Quan hệ không sử dụng bao cao su làm tăng khả năng tiếp xúc trực tiếp với tinh dịch, dịch âm đạo hoặc lượng máu rất nhỏ.

Bạn tình của người mắc HBV thuộc nhóm có nguy cơ cao hơn nếu chưa tiêm vaccine hoặc chưa có miễn dịch.

Vì vậy, khi chưa xác định tình trạng miễn dịch của bạn tình, nên sử dụng bao cao su trong mỗi lần quan hệ.

Tổn thương niêm mạc làm tăng nguy cơ phơi nhiễm

Quan hệ gây trầy xước, chảy máu hoặc tổn thương niêm mạc có thể làm tăng khả năng tiếp xúc với dịch chứa virus.

Nguy cơ đáng chú ý hơn nếu một trong hai người đang có:

• vết loét
• chảy máu
• tổn thương vùng sinh dục
• viêm nhiễm gây trầy xước niêm mạc

Khi có những tình trạng này, nên tạm tránh quan hệ cho đến khi tổn thương được xử lý.

Sử dụng bao cao su đúng cách khi quan hệ

Bao cao su là một trong những biện pháp giúp giảm nguy cơ lây HBV qua đường tình dục khi bạn tình chưa có miễn dịch.

Dùng bao cao su từ đầu đến cuối cuộc quan hệ

Nên đeo bao cao su trước khi cơ quan sinh dục tiếp xúc trực tiếp với bạn tình.

Không nên chờ đến gần thời điểm xuất tinh mới đeo vì HBV không chỉ liên quan đến tinh dịch mà còn có thể truyền qua các dịch cơ thể khác.

CDC khuyến nghị người mắc viêm gan B sử dụng bao cao su để bảo vệ bạn tình chưa có miễn dịch cho đến khi người đó được tiêm vaccine và xác nhận đã có miễn dịch.

Thay bao cao su khi chuyển hình thức quan hệ

Nếu chuyển từ quan hệ hậu môn sang âm đạo hoặc chuyển sang hình thức quan hệ khác, nên sử dụng một chiếc bao cao su mới.

Điều này giúp hạn chế:

• đưa vi khuẩn từ vùng này sang vùng khác
• nhiễm bẩn bề mặt bao
• tiếp xúc chéo với dịch cơ thể

Không nên tiếp tục sử dụng cùng một chiếc bao cho nhiều hình thức quan hệ khác nhau.

Không tái sử dụng bao cao su

Mỗi chiếc bao cao su chỉ được sử dụng một lần.

Sau khi quan hệ:

• giữ phần gốc khi rút ra
• tháo bao cẩn thận
• gói lại
• bỏ vào thùng rác

Không rửa, phơi hoặc sử dụng lại vì cấu trúc sản phẩm có thể bị suy giảm và không còn đảm bảo khả năng bảo vệ.

Sử dụng gel bôi trơn phù hợp để giảm ma sát

Gel bôi trơn giúp giảm ma sát, từ đó hạn chế tình trạng đau, khô rát hoặc trầy xước trong khi quan hệ.

Với bao cao su latex, nên ưu tiên gel bôi trơn gốc nước hoặc loại được ghi rõ tương thích với latex.

Không nên dùng tùy tiện Vaseline, dầu massage hoặc dầu ăn với bao cao su latex vì các sản phẩm gốc dầu có thể làm vật liệu latex suy yếu.

Bạn tình nên tiêm vaccine viêm gan B

Tiêm vaccine là biện pháp quan trọng nhất để phòng nhiễm HBV. CDC xác định vaccine là cách tốt nhất để phòng viêm gan B.

Xét nghiệm tình trạng miễn dịch khi cần

Bạn tình của người mắc viêm gan B nên trao đổi với cơ sở y tế về xét nghiệm HBV.

Việc xét nghiệm giúp xác định người đó:

• đang nhiễm HBV
• từng nhiễm trước đây
• đã có miễn dịch
• hay vẫn còn nguy cơ mắc bệnh

CDC khuyến nghị các tiếp xúc tình dục của người mắc HBV được xét nghiệm và tiêm vaccine nếu còn nhạy cảm với virus.

Tiêm đủ vaccine nếu chưa có miễn dịch

Nếu xét nghiệm cho thấy chưa nhiễm và chưa có miễn dịch, bạn tình nên tiêm vaccine viêm gan B theo hướng dẫn.

WHO cũng xếp bạn tình và người sống cùng người mắc viêm gan B mạn vào nhóm cần đặc biệt chú ý đến tiêm chủng.

Không nên chỉ dựa vào việc không có triệu chứng để cho rằng mình không mắc hoặc đã miễn dịch.

Tuân thủ lịch tiêm theo hướng dẫn y tế

Tùy loại vaccine và tình trạng cụ thể, lịch tiêm có thể khác nhau.

Người tiêm nên hoàn thành đầy đủ các mũi theo chỉ định thay vì bỏ dở giữa chừng.

Nếu thuộc nhóm cần kiểm tra đáp ứng sau tiêm, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm anti-HBs sau khi hoàn thành lịch vaccine.

Tiếp tục bảo vệ khi chưa xác định đã có miễn dịch

Trong thời gian chưa hoàn tất tiêm vaccine hoặc chưa xác định được khả năng miễn dịch, nên tiếp tục sử dụng bao cao su.

CDC khuyến nghị duy trì biện pháp này cho bạn tình chưa miễn dịch cho tới khi quá trình tiêm chủng hoàn tất và khả năng miễn dịch được xác nhận khi cần.

Những điều nên tránh để giảm nguy cơ lây viêm gan B

Ngoài việc sử dụng bao cao su và tiêm vaccine, cần hạn chế những tình huống làm tăng tiếp xúc với máu và dịch cơ thể.

Tránh quan hệ khi đang có chảy máu hoặc tổn thương

Nên tạm dừng quan hệ nếu một trong hai đang có:

• chảy máu vùng sinh dục
• vết thương hở
• vết loét
• tổn thương niêm mạc

HBV có khả năng lây qua máu với lượng rất nhỏ, vì vậy tránh tiếp xúc trực tiếp với máu là biện pháp quan trọng.

Không dùng chung đồ chơi tình dục chưa vệ sinh

Đồ chơi tình dục có thể dính dịch sinh dục hoặc máu sau khi sử dụng.

Nếu sử dụng chung, nên:

• vệ sinh theo hướng dẫn của nhà sản xuất
• làm sạch hoàn toàn trước khi đổi người
• sử dụng bao cao su mới bọc sản phẩm khi cần
• thay bao khi chuyển người sử dụng hoặc chuyển vùng cơ thể

Không nên dùng chung sản phẩm bị nứt, xước hoặc khó vệ sinh sạch.

Không dùng chung vật dụng có thể dính máu

Ngoài quan hệ tình dục, người mắc viêm gan B cũng không nên dùng chung những vật có khả năng dính máu như:

• dao cạo râu
• bàn chải đánh răng
• kim tiêm
• dụng cụ xuyên da

CDC khuyến nghị người nhiễm HBV không dùng chung đồ gia dụng có thể bị nhiễm máu như bàn chải hoặc dao cạo.

Không chủ quan khi bạn tình chưa được tiêm vaccine

Không có triệu chứng không có nghĩa là chắc chắn không nhiễm HBV.

Nếu bạn tình chưa được tiêm hoặc chưa biết mình đã có miễn dịch hay chưa, vẫn nên duy trì bao cao su và chủ động xét nghiệm.

Vaccine viêm gan B có hiệu quả cao và là nền tảng quan trọng trong phòng lây nhiễm.

Người mắc viêm gan B cần làm gì để bảo vệ bạn tình?

 

Giảm nguy cơ lây nhiễm không chỉ phụ thuộc vào bao cao su mà còn cần sự chủ động của người bệnh.

Chủ động trao đổi tình trạng bệnh

Nên nói rõ với bạn tình về tình trạng viêm gan B của mình.

Việc trao đổi giúp bạn tình có cơ hội:

• xét nghiệm
• tiêm vaccine
• kiểm tra miễn dịch
• lựa chọn biện pháp bảo vệ phù hợp

Che giấu tình trạng bệnh có thể khiến bạn tình bỏ lỡ cơ hội phòng ngừa hiệu quả.

Khám và theo dõi viêm gan B định kỳ

Người mắc HBV mạn cần được theo dõi sức khỏe gan định kỳ.

Tùy tình trạng, bác sĩ có thể kiểm tra:

• men gan
• HBV DNA
• chức năng gan
• siêu âm hoặc các xét nghiệm khác

Việc theo dõi giúp đánh giá hoạt động của virus và nguy cơ biến chứng.

Tuân thủ điều trị khi có chỉ định

Không phải tất cả người mắc viêm gan B mạn đều phải dùng thuốc ngay.

Tuy nhiên, khi bác sĩ đã chỉ định thuốc kháng virus, cần sử dụng đúng liều và tái khám theo lịch.

WHO cho biết điều trị kháng virus có thể làm chậm tiến triển xơ gan, giảm nguy cơ ung thư gan và cải thiện khả năng sống lâu dài ở những người có chỉ định điều trị.

Không nên tự ngừng thuốc chỉ vì cảm thấy sức khỏe đã tốt hơn.

Tham khảo bác sĩ khi có kế hoạch mang thai

Nếu một trong hai người mắc viêm gan B và đang có kế hoạch sinh con, nên trao đổi với bác sĩ trước.

Bác sĩ có thể tư vấn:

• xét nghiệm cho bạn tình
• tình trạng miễn dịch
• tiêm vaccine
• quản lý HBV trong thai kỳ
• dự phòng lây truyền từ mẹ sang con nếu người mẹ nhiễm HBV

WHO xác định lây truyền từ mẹ sang con vẫn là một trong những con đường quan trọng của viêm gan B trên toàn cầu.

Kết luận

Người bị viêm gan B vẫn có thể quan hệ tình dục, nhưng cần chủ động giảm nguy cơ truyền HBV sang bạn tình. Sử dụng bao cao su đúng cách, hạn chế quan hệ khi có chảy máu hoặc tổn thương, không dùng chung vật dụng có thể dính máu và đặc biệt là tiêm vaccine viêm gan B cho bạn tình chưa có miễn dịch là những biện pháp quan trọng.

Người mắc bệnh cũng nên theo dõi sức khỏe định kỳ, tuân thủ điều trị khi có chỉ định và trao đổi với bác sĩ nếu có kế hoạch sinh con. Nếu cần tham khảo các dòng bao cao su phục vụ nhu cầu quan hệ an toàn hơn, bạn có thể tìm hiểu tại Shop Bao cao su Hải Phòng – baocaosuhaiphong.vn.